Amsterdam, 1 oktober 2026
De historisch lage positie van Nederland op de KidsRights Index en ons onderzoek naar jongeren en sociale media hebben de afgelopen weken geleid tot concrete politieke vervolgstappen. We nemen u graag mee in de laatste ontwikkelingen.
KidsRights in gesprek met Tweede Kamer over dalende positie op de KidsRights Index
Nederland zakte dit jaar naar plek 22 op de KidsRights Index, de laagste positie ooit. In 2022 stond Nederland nog op plek 4. Vooral op het domein dat meet in hoeverre de beginselen van het Kinderrechtenverdrag zijn verankerd in beleid, wetgeving en begroting, blijft Nederland achter. Binnen West-Europa staat Nederland daarop 24e.
Voor de Tweede Kamer was dit aanleiding om op 10 september, op verzoek van Kamerlid Synhaeve (D66), een rondetafelgesprek te organiseren met KidsRights, het Kinderrechtencollectief, de Nationale Jeugdraad (NJR) en UNICEF Nederland. De Kamerleden Synhaeve, Hamstra, Van Meetelen, Vliegenthart en Verkuijlen spraken met de organisaties over de oorzaken van de daling. Zij vroegen onder meer of het gebrek aan voortgang ligt aan onvoldoende politieke wil, een vastgelopen uitvoering of het ontbreken van een langetermijnvisie. Volgens de organisaties verandert de oplossing niet, wat het antwoord ook is: zolang kinderrechten per domein en per departement worden benaderd, blijft vooruitgang versnipperd.
In een gezamenlijke position paper, Kinderrechten in Nederland – van zorgwekkend signaal naar structurele actie, stellen de vier organisaties dat de daling geen incident is. Ze is het gevolg van knelpunten die al langer bekend zijn, maar onvoldoende worden aangepakt. De organisaties vragen de Tweede Kamer en het kabinet daarom om kinderrechten niet langer als sectoraal thema te behandelen, maar als structureel uitgangspunt van beleid. Onze aanbevelingen:
Op 30 september voert de Tweede Kamer het jeugddebat, en de organisaties vragen de Kamerleden de aanbevelingen daar expliciet te agenderen. Daarnaast wordt een breder Kamerdebat over kinderrechten en de KidsRights Index gepland. Dat sluit aan bij een van de oproepen uit de position paper: een jaarlijks, zelfstandig debat over de positie van kinderen in Nederland.
Jongeren willen meepraten over sociale media
Eind augustus publiceerde State of Youth NL, een initiatief van KidsRights, een onderzoek naar de ervaringen van kinderen en jongeren met sociale media. Aan het onderzoek deden bijna duizend kinderen en jongeren van 10 tot en met 18 jaar mee. Het werd uitgevoerd binnen het programma SpaceTeen, in samenwerking met het Center for research on Children, Adolescents and the Media (CCAM) van de Universiteit van Amsterdam en Kinderpostzegels.
De uitkomsten zijn duidelijk. 63% van de jongeren vindt dat de functies van sociale media misbruik maken van hun kwetsbaarheden, en 58% vindt het moeilijk om zelf te bepalen hoe lang ze de apps gebruiken. Ruim driekwart van de kinderen en jongeren vindt dat sociale media platforms hun apps minder schadelijk moeten maken. Tegelijk zijn zij kritisch over generieke verboden. Jongeren vragen de overheid vooral om meer toezicht en betere regelgeving, en om een stem in het ontwerp en de regulering van sociale media. Ongeveer twee derde vindt het (heel) belangrijk om daarover mee te praten. Juist op dat punt schiet het nog tekort: kinderen geven de manier waarop naar hen wordt geluisterd gemiddeld een 5,5, jongeren een 4,8.
De bevindingen kregen brede aandacht. Onze oprichter en voorzitter Marc Dullaert besprak ze met staatssecretaris Aerdts bij Pauw en de Wit en met Europarlementariër Van den Berg bij Radio 1.
Wij volgen de ontwikkelen en sturen op concrete stappen. We reageerden al op de nieuwe EU Kids Act. Binnenkort gaan wij met staatssecretaris Aerdts verder in gesprek over de inzichten en aanbevelingen van jongeren. Daarnaast staat een gesprek gepland met Tweede Kamerlid Van den Berg, die een verzoek heeft ingediend voor een rondetafelgesprek over sociale media en kinderrechten.
Wij blijven de stem van kinderen en jongeren versterken
Of het nu gaat om kinderrechten in brede zin, sociale media of veiligheid: kinderen en jongeren willen gehoord worden, en daar hebben zij ook recht op. Met de representatieve onderzoeken van State of Youth NL brengen we hun stem rechtstreeks naar de plekken waar besluiten worden genomen. De position paper noemt die infrastructuur expliciet als middel om jongeren structureel bij beleid te betrekken. KidsRights blijft zich daarvoor inzetten, in de Kamer, in gesprek met het kabinet en met nieuw onderzoek. We houden u op de hoogte.
🔗 Lees ons position paper: https://www.kidsrights.org/wp-content/uploads/2026/09/Position-paper-Kinderrechten-in-NL-nav-rondetafelgesprek-KidsRights-Index-10-september-2026-3.pdf
🔗 Lees ons onderzoek naar sociale media: https://www.stateofyouth.nl/preferenda-nl/preferendum/sociale-media-MCOC2ZCCWDKZANRAAACEYRZEZFHY
